Malulen emeklilikte sağlık durumunun yanı sıra sigortalılık ve prim şartları da belirleyici oluyor.
EN AZ YÜZDE 60 KAYIP ŞARTI
Malulen emeklilik için sigortalının çalışma gücünün veya meslekte kazanma gücünün en az yüzde 60'ını kaybetmiş olması gerekiyor.
Malullük konusunda nihai değerlendirme ve karar ise SGK Sağlık Kurulu tarafından veriliyor. Kişinin yalnızca hastalığının bulunması veya kendi beyanı, malulen emeklilik için yeterli kabul edilmiyor.
10 YIL VE 1800 GÜN PRİM
Malulen emeklilik aylığı bağlanabilmesi için genel olarak iki temel şart aranıyor:
En az 10 yıldır sigortalı olmak
En az 1800 gün prim ödemiş olmak
Başkasının sürekli bakımına muhtaç derecede malul olan sigortalılar için ise önemli bir istisna bulunuyor. Bu kişilerde 10 yıllık sigortalılık süresi aranmıyor ve 1800 gün prim yeterli oluyor.
BAĞ-KUR'LULAR İÇİN BORÇ ŞARTI
Başvuru sırasında sigortalının çalışma durumuna ilişkin şartların da yerine getirilmesi gerekiyor. Bağ-Kur (4/b) kapsamında olanların ise SGK'ya prim borcunun bulunmaması gerekiyor.
MEMURLAR İÇİN FARKLI KURALLAR VAR
Malul sayılan devlet memurları açısından farklı düzenlemeler uygulanabiliyor. Memur, durumuna uygun başka bir göreve veya sınıfa geçirilebiliyor.
Tedavisi mümkün olmayan bazı hastalıklarda ise izin süresinin tamamlanması beklenmeden malullük veya vazife malullüğü yönünde değerlendirme yapılabiliyor.
AYNI ANDA İKİ AYLIĞA HAK KAZANILIRSA NE OLUR?
Hem yaşlılık hem de malullük aylığına hak kazanan sigortalılara iki aylık birlikte ödenmesi yerine, mevzuat kapsamında daha yüksek olan aylık bağlanıyor.
Malulen emeklilik hakkı kişiye özel şartlara göre değerlendirildiği için hastalık tanısının tek başına emeklilik hakkı sağlamadığı, nihai kararın SGK'nın yetkili sağlık kurullarınca verildiği unutulmamalı.
