Bolu’da kayak sporunun hikâyesi, bugünkü modern tesislerden çok önce başladı. 1930’ların sonunda Uludağ’ın talepleri karşılamak için yetersiz kalmasıyla, yeni yer arayışları hız kazandı. 1938 yılında Bolu Halkevi’nin katkılarıyla Esentepe Spor Kulübü kuruldu. Kulüp, futbol ve atletizmin yanında dağcılık ve kayakla da ilgilenme kararı aldı.

Bolu Abank Kayak Mimar Deha Pamir 1941 (1)

1939 yılı, Bolu için bir milat oldu. Başbakan Celal Bayar, 1939 yılındaki “Beden Terbiyesi İstişare Heyeti” görüşmelerinde, Bolu’yu kış sporları için destek alacak iller arasında açıkladı.

Bolu Abank Kayak Mimar Deha Pamir 1941 (6)

Aynı yıl, Cumhuriyet Gazetesi, Abant’ı gündeme getirdi. Donan gölü, karla kaplı ormanları ve kayak için uygun yamaçlarıyla Bolu, kış sporları için güçlü bir aday olarak görülmeye başlandı. Bu yıl Bolulu kayakçılar da Uludağ’daki büyük kayak müsabakalarında kendilerini gösterdi.

Bolu Abank Kayak Mimar Deha Pamir 1941 (4)

Bu gelişme, Bolu’nun artık sadece doğal güzellikleriyle değil, sporcu yetiştiren bir şehir olarak da görülmeye başladığını gösterdi. Gazetelerde artık Bolu Abant’ta yapılacak kayak sporunun ne kadar zevkli olacağı yazıyordu.

Bolu Abank Kayak Mimar Deha Pamir 1941 (5)

Günümüzde, Bolu’da kış sporlarının evi olarak görülen Gerede Esentepe’nin ilk temeli de o dönemde atıldı. Esentepe bölgesinde de kayak evi, otel ve yol çalışmaları başladı. Telefon hattı çekildi, ulaşım için düzenlemeler yapıldı. 8 Şubat 1941’de Gerede Kayak Sporları Müessesesi törenle açıldı.

Kayak artık Bolu’da sadece bir kış eğlencesi değil; disiplinli, planlı ve eğitimli bir spor dalı haline gelmişti. 1942’de Bolu’da Türkiye Kayak Birinciliği için elemeler düzenlendi. Yarışlar Göynük çevresindeki Karaçalılık mevkiinde yapıldı.

Bolu Abank Kayak Mimar Deha Pamir 1941 (3)

Bolu’daki kayak faaliyetlerinin en önemli ayağı kamplardı. İlk kamp 1942’de Bolu Kaplıcasında 14 kayakçıyla yapıldı. 1943 ve 1944’te Gerede’de düzenlenen kamplara daha fazla sporcu katıldı. 1944’e gelindiğinde Bolu Halkevi Spor Kolu, 260 gence kayak eğitimi vermişti. Bu, Bolu’da kayak sporunun kısa sürede ciddi bir taban oluşturduğunu gösterdi.

1944 Gerede depremi, Bolu’daki kayak çalışmalarını da etkiledi. Abant ve Esentepe’deki kayak evleri hasar aldı. Ancak bu durum kayak faaliyetlerini tamamen durdurmadı.

1950 yılında, Bolulu kayakçılar bir ilki başardı. O yıl, Abant’ta açılan kayak kursuna sporcular, kayarak gitti. Kurs sonrasında da 10 günlük yolu Mudurnu üzerinden kayarak geri döndüler. Son Posta Gazetesi, 140 kilometre yol kateden sporcuları, “Bir ilk başardılar” manşetiyle gündeme taşıdı.

Bolu’da kayak sporunun hikâyesi, yalnızca pistlerin ya da tesislerin hikâyesi değildir. Bu hikâye; Halkevi’nin, öğretmenlerin, gençlerin, spor kulüplerinin ve sınırlı imkânlarla büyük işler başarmaya çalışan insanların hikâyesidir.

KAYNAK:

- Ünal ÜSTÜNDAĞ (2026): Erken Cumhuriyet Dönemi'nde Kayak Sporu Çalışmaları ve Bolu Örneği, Spor Tarihi Araştırmaları Dergisi (STAD), S. 4, Haziran 2026, s. 1-20.

- Mimar Deha Pamir Seyahat Albümü - Bolu Abant, Salt Araştırma, 1941 - Fotoğraflar

Muhabir: Oğuzhan Eke