Sadrazamlık (Başbakanlık) Öncesi
Şura-yı Devlet üyelerinden, "Gülistan" mütercimi Hasan İzzet Efendi'nin oğludur. Ailesi Karadağ kökenlidir. İstanbul’da 1853 yılında doğdu. Tahsilini tamamladıktan sonra Hariciye Teşkilatında görev aldı. Paris, Berlin, Petersburg ve Londra elçilikleri kâtipliklerinde bulundu. 1885'te Sultan Abdülmecit’in kızı ve Vahdettin’in kız kardeşi Mediha Sultan'la evlendirildi. Üç yıl sonra vezir rütbesine yükseltilerek "paşa" unvanını aldı. Londra Büyükelçiliğine atanma isteği II. Abdülhamit tarafından reddedilince, kamu görevlerinden uzaklaşıp, eşinin Baltalimanı'ndaki konağında özel yaşamına çekildi.
Meşrutiyet'in ilanından sonra Ayan Meclisi'ne atandı. İttihat ve Terakki Cemiyetine karşı muhalefetin yükseldiği 1911–1912 döneminde Hürriyet ve İtilâf Fırkası'nın kurucuları arasında bulundu. Fırka (Parti), içte liberalizm fikrini ve Osmanlı toplumunu oluşturan unsurlar arasında uyum ve beraberliği, dışta ise İngiltere yanlısı bir politikayı savunuyordu. 11 Kasım 1911 günü kurulan fırkanın ilk başkanlık görevini 25 Kasım 1911'den Haziran 1912'ye kadar Ferit Paşa üstlendi. 1912'de Balkan Savaşı'nı sona erdirmek üzere Londra'da toplanan barış konferansına Damat Ferit Paşa'nın gönderilmesi önerildi ise de, sadrazam Kâmil Paşa "bu adam delidir" diyerek karşı çıktı.
Sadrazamlığı
Ferit Paşa'nın siyasi kariyeri, kayınbiraderi olan VI. Mehmet Vahdettin’in saltanatında parladı.
Ferit Paşa, Tevfik Paşa kabinesinin 3 Mart 1919’da istifası üzerine ilk defa sadarete getirildi. Ferit Paşa hükümeti, İzmir'in Yunanlılarca işgali üzerine 15 Mayıs'ta istifa etti. Ancak aynı gün Ferit Paşa tekrar kabineyi kurmakla görevlendirildi. Paris Barış Konferansı'nda Türk delegasyonunun uğradığı şiddetli muamele üzerine 20 Temmuz'da tekrar istifa eden paşa, ertesi gün üçüncü kez başbakanlığa getirildi. Nihayet Sivas Kongresi'nde Müdafaa-yı Hukuk hareketinin Anadolu'da yönetimi ele geçirmesi üzerine 30 Eylül'de Ferit Paşa kabinesi üçüncü kez istifa etti. Ertesi gün işbaşına gelen Ali Rıza Paşa hükümeti, Sivas Kongresi'nin isteği doğrultusunda, genel seçimlerin yapılmasına karar verdi.
Ferit Paşa yaklaşık yedi ay süren ilk üç hükümeti döneminde, bir yandan İstanbul'u işgal altında tutan müttefik devletleri memnun edip yatıştırmaya, diğer yandan içte İttihat ve Terakki rejiminin kalıntılarını temizlemeye yönelik bir politika izledi. İktidara gelir gelmez, eski İttihat ve Terakki liderlerinin birçoğu tutuklandı. Hemen ardından savaş suçları mahkemesi kurularak, Ermeni tehcirindeki görevinden ötürü yargılanan Boğazlıyan kaymakamı Kemal Bey'in idamına karar verdi. İzmir'in işgaline karşı oluşan geniş ulusal tepki karşısında hükümet, mesafeli durmayı tercih etti. Sivas Kongresi'nde başlayan ulusal isyana karşı Ahmet Anzavur adlı bir Çerkez çetecisinin yönetiminde Kuva-yı İnzibatiye adıyla derme çatma bir zabıta gücü oluşturulması, toplumun hemen her kesimince tepki gördü.
5 Nisan 1920’de kurulan ve 17 Ekim 1920’de sona eren bu son hükümet döneminde Ferit Paşa fiilen tükenmiş bir yönetime başkanlık etti. Osmanlı hükümetinin bu dönemde gücü, sadece müttefik devletler işgalinde bulunan İstanbul ve çevresiyle sınırlıydı. 11 Nisan 1920'de Mustafa Kemal ve arkadaşları aleyhine çıkarılan idam fetvası, 10 Ağustos 1920'de Sevr Antlaşması'nın imzalanması, Damat Ferit Paşa'nın 6,5 ay süren son sadrazamlık döneminin belli başlı olaylarıdır.
Milli Mücadele liderleriyle anlaşmaktan başka çare kalmadığını düşünen müttefik devletler temsilcilerinin saraya giderek, Ferit Paşa'nın çekilmesini istemeleri üzerine Ferit Paşa kabinesi 17 Ekim 1920'de istifa etti.
Ferit Paşa Milli Mücadelenin zafere ulaşması üzerine, 21 Eylül 1922' de Avrupa’ya kaçtı.
6 Ekim 1923’te Fransa’nın Nice şehrinde öldü.
Kişiliği
Ferit Paşa, hemen herkes tarafından şiddetle eleştirilmiştir. Kendisini beş kez sadrazamlığa getiren Vahdettin’in bile eniştesinden hiç hoşlanmadığı ve başına gelen felaketlerin nedeni olarak onu gösterdiği rivayet edilir.
Özel yaşamında Paşa, batı kültürüne hayran bir snop olarak anlatılır.
Son sadrazam Tevfik Paşa'ya göre Ferit Paşa "alafrangalıkta Frenkleri bile geçmiş idi." Vefatında Tevhid-i Efkâr gazetesinde çıkan bir yazıya göre:
"Evindeki erkek ve kadın hizmetçileri kâmilen Rum idi. Sözlerinde, nutuklarında, yazılarında hep Yunan ve Latin darbımesellerinden, hurafelerinden bahs ederdi. Hulasa tamamen garplaşmış, milliyet hislerinden tamamen mahrum kozmopolit ruhlu bir adam idi."
Sultan Vahdettin’in, kız kardeşi ile evli olan Ferit Paşa hakkında "Dünyada üç mel'un vardır. Bunlar bir sacayağıdır. Biri bizim hemşire, biri zevci olan Ferit, biri de oğlu Sami" dediğini, saray başkâtibi olan Ali Fuat Bey anlatır. Buna rağmen padişahın eniştesini defalarca en yüksek makama ataması ve oğlu Sami Bey ile sürgün yıllarında yakın ilişkileri sürdürmesi, açıklanmaya muhtaç bir olgudur.
03 EKİM
1931- Türkiye Cumhuriyeti Merkez Bankası kuruldu.
1932- Bağımsızlığını kazanan Irak, Milletler Cemiyeti'ne katıldı.
1952- İngiltere ilk atom bombası denemesini Monte Bello adasında yaptı.
1966- İstanbul Kadıköy'deki son tramvay hattı kaldırıldı.
1971- Sovyetler Birliği ile ABD arasında kısa adı ''SALT'' olan Stratejik Silahları Sınırlama Antlaşması imzalandı.
04 EKİM
1926- Medeni Kanun yürürlüğe girdi.
1933- Gazi Mustafa Kemal, 10'uncu Yıl Nutku'nu Türkiye Büyük Millet Meclisi'nde okudu.
1957- Sovyetler Birliği'nin ilk yapay uydu Sputnik'i fırlatmasıyla ABD ile arasındaki uzay yarışı başladı.
1959- Sovyet uzay roketi Luna–3, Ayın görünmeyen yüzünün ilk fotoğraflarını çekti.
05 EKİM
1911- İtalyan kuvvetleri Gelibolu'yu işgal etti.
1926- İstanbul Boğazı'nda trenler için vapur seferleri başlatıldı.
1933- Eskişehir Şeker Fabrikası açıldı.
1953- Türkiye, BM Güvenlik Konseyi'ne 40 oyla üye seçildi.
06 EKİM
1920- Refet Bey (Bele) komutasındaki Kuvayı Milliye kuvvetleri, Konya'ya girerek şehri Delibaş'ın isyancılarından kurtardı.
1923- Milli Mücadele'ye karşı oluşuyla tanınan, yurt dışına kaçmış olan Damat Ferit Paşa, Fransa'nın Nice kentinde öldü.
1923- İstanbul'un, 5 yıl süren işgalden kurtuluşu.
1926- Türkiye'de ilk uçak fabrikası Kayseri'de açıldı.
1981- Mısır Cumhurbaşkanı Enver Sedat, askeri bir tören sırasında öldürüldü. Suikastı Müslüman Kardeşler örgütü üstlendi.
1990- Sosyal demokrat Halkçı Parti (SHP) Parti Meclisi üyesi Doç. Dr. Bahriye Üçok, kargoyla gönderilen bombalı paketin patlaması sonucu 71 yaşında öldü.
07 EKİM
1920- "Ceride-i Resmiye" (Resmi Gazete) yayınlanmaya başladı.
1966- İlk Türk otomobiline ''Anadol'' adı verildi.
1991- Türkiye'nin Atina Büyükelçiliği Basın Ataşesi Çetin Görgü öldürüldü. Olayı 17 Kasım örgütü üstlendi.
2015- Prof. Dr. Aziz Sancar, “DNA onarımı” hakkındaki bilimsel çalışmasıyla Nobel Kimya Ödülü’nü kazandı.
08 EKİM
1912- 1. Balkan Savaşı başladı.
1917- Sovyetler Birliği'nde, Lenin'in göreve getirdiği Aleksandra Kollantai, dünyanın ilk kadın bakanı oldu.
1925- Yahudi ve Ermeni ruhani başkanları, Lozan Antlaşması'nın Azınlıkların Korunması ile ilgili hükümlerinin tanıdığı haklardan vazgeçerek, Türk toplumu içinde Türk yasalarıyla yaşamak istediklerini açıkladılar.
1958- Pakistan'da Eyüp Han darbeyle iktidarı ele geçirdi.
2013- Andımız (Öğrenci Andı), Başbakanı Recep Tayyip Erdoğan'ın 30 Eylül 2013'te açıkladığı "Demokratikleşme Paketi" sonrası yapılan yönetmelik değişikliği ile yürürlükten kaldırıldı.
09 EKİM
1937- Nazilli Basma Fabrikası, Atatürk'ün de katıldığı törenle açıldı.
1944- Başbakan Şükrü Saraçoğlu, Anıtkabir'in temelini attı.
1944- İngiltere, Çin, ABD ve Sovyetler Birliği, ''Birleşmiş Milletler''in kurulacağını açıkladılar.
1988- Kültür Bakanlığı, 36 sanatçıyı ''devlet sanatçısı'' ilan etti.
2004- Türk Hava Kurumu tarafından Eskişehir'in İnönü ilçesinde düzenlenen ''3. Türkiye Hava Oyunları''nda 433,5 metrekare ile bugüne kadar gökyüzünde açılan en büyük bayrakla atlayış yapan THK paraşütçüsü Hakan Zengin, Guinness Rekorlar Kitabı'na girmeye hak kazandı.
2006- Kuzey Kore, tarihinde ilk kez nükleer denemede bulunduğunu dünyaya ilan etti.
2017- Türkiye Milli Ampute Futbol Takımı, İstanbul'da düzenlenen Avrupa Ampute Futbol Federasyonu Avrupa Şampiyonası'nın final maçında İngiltere'yi 2-1 yenerek Avrupa Şampiyonu oldu.
2019- Türk Silahlı Kuvvetleri, Suriye Milli Ordusu'yla birlikte Suriye'nin kuzeyinde PKK/YPG ve DEAŞ terör örgütlerine karşı Barış Pınarı Harekâtı'nı başlattı.
